კითხვა: ელექტრომიმწოდებელი კომპანიისათვის რაღაც მოცულობის ელექტროენერგიის მიწოდება მოხდა უსასყიდლოდ.
საგადასახადო მიზნებისთვის ალბათ არ დაიბეგრება, რადგან რამე ხარჯის გაწევას ადგილი არ ჰქონია.
ამ მიწოდებიდან წარმოქმნილი ფინანსური სარგებელი საბაზრო ფასით უნდა იქნეს აღიარებული? თუ ასეთი ფასით: საბალანსო ელექტროენერგიის ფასი, რომელიც დგინდება ყოველთვიურად და ამ ტარიფით ხდება ესკოს (ელექტროენერგეტიკული ბაზრის ოპერატორი) მიერ ელექტროენერგიის იმ ნაწილის მიწოდება, რომელიც პირდაპირი ხელშეკრულებებით არ შესყიდულა?
რა მოსაზრება გექნებათ ფინანსური აღრიცხვის მიზნებისთვის? კომპანია იყენებს სრულ ფასს-ებს.
პასუხი: ელექტროგამანაწილებელი კომპანიისათვის შესყიდული ელექტროენერგია ბუღალტრული აღრიცხვის მიზნით წარმოადგენს საქონელს (მარაგს). იგივეა საგადასახადო აღრიცხვის მიზნებისთვისაც, რაც აღნიშნულია სსკ მე-13 მუხლის 1-ლ ნაწილში:
„1. საქონელი არის მატერიალური ან არამატერიალური ქონება, მათ შორის, ელექტრო- და თბოენერგია, გაზი და წყალი“.
შესაბამისად, შესყიდული ელექტროენერგიის ბუღალტრული აღრიცხვისთვის გამოყენებული უნდა იყოს ბასს 2 „მარაგები“ (ვინაიდან კომპანია სრულ ფასს-ებს იყენებს), კერძოდ კი მისი მე-9 მუხლი „მარაგის შეფასება“:
„9. მარაგის შეფასება ხდება მის თვითღირებულებასა და ნეტო სარეალიზაციო ღირებულებას შორის უმცირესი თანხით“.
აღნიშნულიდან გამომდინარე, ელექტროგამანაწილებელმა კომპანიამ მისთვის უსასყიდლოდ მიწოდებული ელექტროენერგია (აქ ვგულისხმობთ, რომ მიწოდება ნამდვილად უსასყიდლო იყო და შეფარულ ბარტერულ გარიგებას არ აქვს ადგილი) უნდა აღრიცხოს მხოლოდ რაოდენობრივად, ნულოვანი ღირებულებით, რადგან ამ ელექტროენერგიის შესყიდვის ღირებულება – 0 ლარია.